Bazı insanlar başarılı olmayı hâlâ doğuştan gelen bir yetenek olarak görüyor.
Oysa bugün nörobilim bize farklı bir bakış açısı sunuyor.
Öğrenme, yalnızca yeni bilgiler edinmek değildir. Aynı zamanda beynin fiziksel olarak değişmesidir. Her yeni deneyim, tekrar ve geri bildirim; beyin hücreleri arasındaki bağlantıları yeniden düzenler. Her yeni öğrenme, beynimizdeki sinir ağlarının yeniden şekillenmesine katkıda bulunur.
Bu biyolojik değişim, başarıya bakışımızı da değiştiriyor. Carol Dweck’in çalışmaları, becerilerin geliştirilebileceğine inanan bireylerin zorluklar karşısında daha uzun süre çaba gösterdiğini ve hataları gelişimin doğal bir parçası olarak gördüğünü ortaya koyuyor (Dweck, 2006).
Bu yaklaşımın yalnızca bir motivasyon meselesi olmadığı da gösterildi. 2022 yılında yayımlanan bir araştırmada, dört haftalık bilişsel antrenman sonrasında çocukların gelişim odaklı düşünme eğilimlerinin arttığı ve bu değişimin; öğrenme, motivasyon ve yürütücü işlevlerle ilişkili beyin ağlarındaki nöroplastik değişimlerle bağlantılı olduğu bulundu (Chen et al., 2022).
Elbette başarı yalnızca çabayla açıklanamaz. Genetik özellikler, eğitim olanakları, çevresel fırsatlar ve yaşam koşulları da bu sürecin önemli unsurlarıdır. Ancak araştırmalar, potansiyelimizi ortaya çıkaran en önemli etkenlerden birinin; öğrenmeye açık kalmak, düzenli ve hedefe yönelik çalışmak ve sürdürülebilir çaba göstermek olduğunu ortaya koyuyor (Duckworth, 2016; Staneiu, 2023).
Beyin eğitimi alanında çalışırken şunu sıkça gözlemliyorum: İnsanların önündeki en büyük engel çoğu zaman kapasite eksikliği değil, kapasitesinin artırılabileceğine inanmamaları oluyor.
Belki de başarıyı yeniden tanımlamanın zamanı gelmiştir. Başarı, yalnızca sahip olduğumuz yeteneklerle değil; beynimize öğrenmesi, denemesi, hata yapması ve yeniden denemesi için ne kadar fırsat verdiğimizle de ilgilidir.
Çünkü gelişen yalnızca bilgilerimiz değil, o bilgileri taşıyan beynimizin kendisidir.
Referans Yazar: Dr. Funda Demirel
